Keynote ENTER26: Toerisme-opleidingen moeten AI omarmen
Tijdens de ENTER26-conferentie bij de Breda University presenteerde Antonio Lopez de Avila, Director of Education, Innovation & Investments bij UN Tourism, zijn visie op de toekomst van de mondiale toerismesector. Zijn verhaal schetst een sector in transformatie, gedreven door digitalisering, kunstmatige intelligentie en een steeds grotere druk op vaardigheden en scholing. Wat daarbij vooral duidelijk werd: we staan op een cruciaal kantelpunt.
In dit artikel lees je hoe UN Tourism zichzelf opnieuw uitvindt, waarom AI razendsnel uitgroeit tot een dominante kracht in het reisgedrag van consumenten, en welke grote uitdagingen er liggen op het gebied van onderwijs en arbeidsmarkt. Ook kijken we naar de concrete initiatieven die UN Tourism ontwikkelt, van wereldwijde trainingsprogramma’s tot AI‑tools, die landen en bestemmingen helpen toekomstbestendig te worden. De keuzes die nu worden gemaakt op het gebied van educatie, technologie en samenwerking zullen de komende decennia bepalen hoe toerisme zich ontwikkelt.
Een nieuwe rol voor UN Tourism in een snel veranderende wereld
Uit zijn presentatie bleek dat UN Tourism de afgelopen jaren een forse metamorfose heeft doorgemaakt. Het innovatie-departement bestaat pas sinds 2018, maar speelt inmiddels een sleutelrol in internationale samenwerking rond technologie en datagedreven toerisme. De organisatie werkt nauw samen met andere VN‑organisaties en ondersteunt landen wereldwijd bij het begrijpen van de impact van toerisme op economie, maatschappij en milieu.
Lopez de Avila benadrukte dat digitalisering niet langer een keuze is voor landen, maar een noodzakelijke voorwaarde. Toeristen verwachten digitale dienstverlening, naadloze informatievoorziening en steeds vaker AI‑gestuurde ondersteuning.
Consumenten hebben AI al omarmd, nu bedrijven nog
Een van de meest opvallende inzichten die Antonio deelde, is de razendsnelle adoptie van AI door reizigers. Volgens UN Tourism‑data gebruikt 70% van de toeristen al AI om attracties voor of tijdens de reis te ontdekken, 58% om tijd te besparen tijdens het plannen en 40% om nieuwe bestemmingen te vinden.
Deze cijfers illustreren hoe vanzelfsprekend AI voor reizigers is geworden. Consumenten zijn al volledig gewend aan chatbots, realtime aanbevelingen en slimme planningsassistentie. De druk ligt nu bij bestemmingen en bedrijven om bij te blijven en dat blijkt in veel landen nog een uitdaging. Lopez de Avila noemt AI daarom zowel een kans als een risico. De technologie biedt ongekende mogelijkheden op het gebied van personalisatie, efficiëntie en duurzaamheid, maar zonder degelijk onderwijs en training kan de kloof tussen koplopers en achterblijvers snel groter worden.
Toerisme is een wereldwijde banenmotor maar heeft een opleidingsprobleem
Zijn presentatie maakt inzichtelijk dat toerisme wereldwijd een van de grootste werkgevers is, met zo'n 300 miljoen banen. Toch kampt de sector met een mismactch tussen huidige en benodigde vaardigheden. In sommige regio’s, zoals Afrika en Zuidelijk Afrika, heeft maar liefst 70% van de werknemers onvoldoende kwalificaties. Zelfs in Europa gaat het nog om 25%. Lopez de Avila stelt dat dit tekort een directe bedreiging vormt voor de toekomst van de sector. De snelle opkomst van AI en digitale systemen maakt scholing urgenter dan ooit: zonder training bestaat het risico dat werknemers worden overvleugeld door technologische ontwikkelingen. Volgens hem is het opleiden van de huidige en toekomstige beroepsbevolking dé sleutel tot duurzame groei en kwaliteitsbanen.
De UN Tourism Education Academy: een wereldwijde opleidingsmotor
Om deze uitdagingen het hoofd te bieden, investeert UN Tourism zwaar in onderwijs. De organisatie werkt met een “360°‑onderwijsstrategie”, variërend van middelbaar onderwijs tot internationale certificeringen. De UN Tourism Academy, gevestigd in Andorra, traint al sinds 1998 professionals wereldwijd en werkt samen met universiteiten, overheden en bedrijven.
Een van de meest succesvolle initiatieven is de Tourism Online Academy. Deze digitale leeromgeving biedt meer dan 50 cursussen in verschillende talen en geeft via beurzen ook kansarme doelgroepen toegang tot kwaliteitsonderwijs. Zelfs bewoners van afgelegen dorpen in Peru of Nepal kunnen via WhatsApp‑modules worden getraind in toeristische vaardigheden en basiskennis over AI. Volgens Lopez de Avila is dit essentieel om toerisme écht inclusief te maken. Door digitale educatie naar de meest afgelegen regio’s te brengen, wordt deelname aan de sector gedemocratiseerd.
Samenwerking met universiteiten en de noodzaak van nieuw curriculum
Hij benadrukte ook de noodzaak om toeristische opleidingen te vernieuwen. UN Tourism onderzocht waarom het aantal toerismestudenten afneemt. Een belangrijke reden: 60% van de jongeren gelooft dat AI hun toekomstige baan kan overnemen. Tegelijkertijd geven bedrijven aan dat beperkte digitale vaardigheden de grootste uitdaging vormen voor de sector.
Daarom pleit Lopez de Avila voor een herzien curriculum waarin AI‑competenties, digitale vaardigheden, ethiek, duurzaamheid en design thinking een vaste plek krijgen. Daarnaast moet de kloof tussen universiteiten en de industrie worden verkleind. Te vaak worden studenten nog opgeleid voor een sector die al jaren niet meer bestaat.
Innovatieplatformen en AI‑tools voor landen en dorpen
UN Tourism bouwt ook aan praktische instrumenten voor ondernemers. Zo ontwikkelde de organisatie een AI‑gebaseerde zelfevaluatietool die bestemmingen helpt bepalen hoe ver ze staan ten opzichte van een ideaal toeristisch ontwikkelingsmodel. Een vergelijkbare tool voor landen is in ontwikkeling.
Daarnaast werkt UN Tourism aan de eerste Tourism GPT, een gesloten AI‑model dat toegang geeft tot alle gevalideerde kennis die UN Tourism in decennia heeft opgebouwd. Dit moet onderzoekers, beleidsmakers en bedrijven helpen sneller inzichten te genereren en gerichter te werken.
Conclusie: toerisme staat op een keerpunt
De kern van Antonio Lopez de Avila’s boodschap is dat toerisme op een kruispunt staat. AI, digitalisering en globalisering veranderen de sector ingrijpend, maar ze bieden ook enorme kansen voor groei, kwaliteit en inclusie. De sleutel ligt in samenwerking en onderwijs. Landen, onderwijsinstellingen en bedrijven moeten samen optrekken om de sector toekomstbestendig te maken.
UN Tourism positioneert zich daarbij als gids, verbinder en katalysator – van het ontwikkelen van AI‑tools tot het trainen van duizenden professionals wereldwijd. Als de sector de juiste keuzes maakt, kan toerisme uitgroeien tot een nóg krachtigere motor voor duurzame ontwikkeling in de 21e eeuw.